Overbooking to sprzedaż większej liczby biletów niż miejsc w samolocie. Jeśli z tego powodu linia nie wpuści Cię na pokład, możesz mieć prawo do odszkodowania, zwrotu kosztów albo zmiany lotu. W Unii Europejskiej pasażerowi, któremu odmówiono wejścia do samolotu wbrew jego woli, przysługuje także opieka ze strony przewoźnika, a wysokość odszkodowania zwykle wynosi od 250 do 600 euro w zależności od długości trasy. Podpowiadamy, jak można dochodzić swoich praw.
- Overbooking polega na sprzedaży większej liczby biletów niż jest dostępnych miejsc w samolocie, co może skutkować odmową przyjęcia pasażera na pokład mimo ważnej rezerwacji.
- Linie lotnicze w przypadku overbookingu najpierw szukają ochotników, którzy dobrowolnie zrezygnują z miejsca w samolocie w zamian za rekompensatę, a dopiero gdy nikt się nie zgłosi, mogą odmówić wejścia na pokład wybranym pasażerom.
- W razie odmowy wejścia na pokład z powodu overbookingu, pasażerowi przysługuje odszkodowanie w wysokości od 250 do 600 euro w zależności od długości lotu.
- W przypadku overbookingu, linie lotnicze są zobowiązane zapewnić pasażerowi alternatywny lot lub zwrot kosztów biletu, a także opiekę na lotnisku i w razie konieczności opłacenie hotelu.
- Dobrze dobrane ubezpieczenie turystyczne może zapewnić realne wsparcie organizacyjne i finansowe w przypadku problemów w podróży, spowodowanych overbookingiem.
Co to jest overbooking?
Overbooking to praktyka linii lotniczych polegająca na sprzedaży większej liczby biletów niż dostępnych miejsc w samolocie. W efekcie część pasażerów może nie zostać wpuszczona na pokład, mimo ważnej rezerwacji.
Skąd taka praktyka? Linie lotnicze chcą zminimalizować liczbę pustych miejsc w samolocie, a także potencjalne straty finansowe. Zdarza się bowiem, że część pasażerów posiadających bilet nie stawia się na lotnisku, a wtedy „nadprogramowe” osoby mogą zająć ich miejsca.
Jak to działa? Przewoźnicy dokonują analizy posiadanych danych historycznych z poprzednich lotów i na jej podstawie szacują, ile biletów mogą sprzedać ponownie. Z pewnością na plus działa fakt, że linie stosują coraz nowsze algorytmy, dzięki czemu dane szacunkowe są dokładniejsze. Nadal jednak nie dają stuprocentowej gwarancji.
Choć jest to praktyka stosowana w branży lotniczej dość powszechnie, dla wielu pasażerów może być zniechęcająca. Odmowa wejścia na pokład potrafi zepsuć nawet najlepiej zaplanowany wyjazd.
Ale spokojnie – w takiej sytuacji linia lotnicza jest zobowiązana do zapewnienia alternatywnego lotu, opieki na lotnisku oraz wypłaty odszkodowania. Jako pasażer nie zostaniesz pozostawiony sam sobie, a do overbookingu w rzeczywistości dochodzi stosunkowo rzadko.
Czy overbooking jest legalny?
Overbooking jest całkowicie legalny, choć wiąże się z odpowiedzialnością odszkodowawczą przewoźnika. Praktyka ta nie tylko minimalizuje straty finansowe po stronie przewoźnika, ale i zapobiega marnotrawieniu zasobów. Samolot nie transportuje pustych foteli, kiedy pasażer spóźni się bądź w wyniku zdarzenia losowego nie pojawi się na lotnisku – wolne miejsce może zająć ktoś inny.
Overbooking jest objęty przepisami prawa, które chronią pasażerów (rozporządzenie WE nr 261/2004). Osobom, które doświadczyły tej sytuacji, przysługuje szereg praw. Poza prawem do odszkodowania można wymienić:
Obowiązek informacyjny
Zgodnie z art. 14 rozporządzenia, linia lotnicza odmawiająca wejścia na pokład ma obowiązek poinformowania poszkodowanych pasażerów o należnych im prawach. W szczególności o prawie do odszkodowania.
Zwrot należności lub zmiana planu podróży
W razie odmowy wejścia na pokład, poszkodowany pasażer prawnie może liczyć na jedno z następujących rozwiązań:
- całkowity zwrot gotówki za bilet lotniczy oraz część nieodbytej podróży, jeżeli lot nie służy już pierwotnemu celowi wyprawy,
- zmianę planu podróży na porównywalnych warunkach do ich miejsca docelowego lotem alternatywnym, najwcześniej jak to możliwe,
- zmianę planu podróży do miejsca docelowego na porównywalnych warunkach, ale w dogodnym dla pasażera terminie.
| „Jeżeli w przypadku gdy miasto lub region jest obsługiwane przez kilka lotnisk, obsługujący przewoźnik lotniczy oferuje pasażerowi lot na inne lotnisko niż to, do którego została zrobiona rezerwacja, obsługujący przewoźnik lotniczy ponosi koszt transportu pasażera z tego innego lotniska na lotnisko, do którego została zrobiona rezerwacja lub na inne pobliskie miejsce uzgodnione z pasażerem.”
– Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady |
Prawo do opieki
W sytuacji odmowy wejścia na pokład linia lotnicza zobowiązana jest bezpłatnie zapewnić poszkodowanym pasażerom:
- napoje i posiłki w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania,
- zakwaterowanie w hotelu gdy wystąpi konieczność pobytu na jedną lub więcej nocy,
- transport między lotniskiem, a miejscem zakwaterowania,
- możliwość wysłania dwóch wiadomości mailowych, dwóch faksów oraz dwóch rozmów telefonicznych.
Przewoźnik powinien zwracać szczególną uwagę na potrzeby osób o ograniczonej możliwości poruszania się i osób im towarzyszących.
Kiedy przysługuje odszkodowanie za overbooking?
W przypadku odmowy przyjęcia na pokład pomimo posiadania ważnego biletu i stawienia się o czasie do odprawy, przysługuje Ci prawo do odszkodowania. W przypadku lotów objętych wcześniej wspomnianym Rozporządzeniem (WE) nr 261/2004 możesz otrzymać odszkodowanie w wysokości:
- 250 euro – stawka obowiązuje dla wszystkich lotów o długości do 1500 kilometrów,
- 400 euro – dla lotów wewnątrzwspólnotowych, dłuższych niż 1500 kilometrów, a także wszystkich innych lotów od 1500 do 3500 kilometrów,
Linie lotnicze w pierwszej kolejności muszą szukać ochotników, którzy zgodzą się dobrowolnie zrezygnować z miejsca w samolocie w zamian za określoną rekompensatę. Jeżeli nikt się nie zgłosi, przewoźnik może odmówić wejścia na pokład wybranym pasażerom, którym później przysługuje odszkodowanie.
| Warto wiedzieć:
Linie lotnicze nie wybierają pasażerów całkowicie losowo. Pod uwagę mogą brać m.in. kolejność odprawy, klasę biletu, status w programie lojalnościowym czy szczególne potrzeby podróżnych. |
Należne odszkodowanie może zostać wypłacone w gotówce, przelewem bankowym, czekiem lub za zgodą pasażera – w formie vouchera. Kwota odszkodowania może zostać obniżona o połowę, jeżeli opóźnienie wobec pierwotnego planu podróży nie przekroczy ustalonych progów czasowych.
Co zrobić, gdy nie wpuszczą Cię do samolotu? (krok po kroku)
Najważniejsze – nie panikuj. Takie sytuacje się zdarzają i choć nie należą do najprzyjemniejszych, linie lotnicze nie zostawią Cię na lodzie. Podpowiadamy, jakie kroki możesz podjąć na miejscu, aby poradzić sobie z konsekwencjami overbookingu.
Krok 1 – poproś o informacje
Poproś o pisemne potwierdzenie sytuacji oraz informacje o przysługujących Ci prawach. To może być bardzo przydatne przy ubieganiu się o odszkodowanie.
Krok 2 – zdecyduj, czy wolisz alternatywny lot czy zwrot kosztów
Jeżeli pomimo niedogodności zależy Ci na dostaniu się do celu, ustal z przewoźnikiem alternatywny lot. Linie lotnicze mogą zaproponować m.in. zmianę rezerwacji na najbliższy możliwy termin bądź lot w najbardziej dogodnym dla Ciebie terminie. W grę wchodzi również całkowity zwrot kosztów.
Krok 3 – zadbaj o podstawowe potrzeby
Podczas czekania na kolejny lot, linia lotnicza powinna zapewnić Ci opiekę – posiłki, napoje, możliwość wykonania telefonu czy napisania e-maila (dwa telefony, dwa maile). W razie potrzeby linie lotnicze są zobowiązane do zapewnienia noclegu w hotelu, a także muszą pokryć koszty transportu do miejsca zakwaterowania.
Krok 4 – złóż wniosek o odszkodowanie
Odmówiono Ci wejścia na pokład z powodu overbookingu? Nie zrobiłeś nic niezgodnego z zasadami? Możesz ubiegać się o odszkodowanie w wysokości od 250 do 600 euro. Kwota zależy od długości lotu.
Krok 5 – zachowaj dokumenty z podróży
Niczego nie wyrzucaj. Karta pokładowa, potwierdzenie rezerwacji czy korespondencja z przewoźnikiem, mogą być potrzebne przy składaniu reklamacji. Zachowaj również wszystkie rachunki, jeśli kupujesz jedzenie czy rezerwujesz nocleg z własnej kieszeni – możesz ubiegać się o zwrot kosztów.
Overbooking a lot czarterowy – czy przysługuje odszkodowanie?
Pasażerom lotów czarterowych przysługują takie same prawa jak osobom podróżującym lotami rejsowymi. Jeżeli dojdzie do overbookingu i odmowy przyjęcia na pokład, masz prawo ubiegać się o odszkodowanie. Ponadto możesz liczyć na opiekę na lotnisku oraz alternatywny lot do miejsca docelowego, o ile Twój lot podlega przepisom rozporządzenia (WE) nr 261/2004.
Stawki odszkodowania za lot czarterowy są takie same jak w przypadku lotów rejsowych – od 250 do 600 euro, a dokładna kwota rekompensaty jest uzależniona od długości lotu.
Kiedy odszkodowanie nie przysługuje?
Odszkodowanie za overbooking nie przysługuje w kilku sytuacjach, na przykład w razie spóźnienia do odprawy, braku wymaganych dokumentów na miejscu czy dobrowolnej rezygnacji z lotu.
Odszkodowanie za overbooking nie przysługuje, gdy pasażer:
- Dobrowolnie zrezygnuje z lotu, zgłaszając się na ochotnika – w takiej sytuacji zamiast odszkodowania, przewoźnik może zaproponować rekompensatę (np. voucher, darmowy lot w innym terminie, wyższa klasa),
- Spóźni się do bramki lub nie będzie miał przy sobie ważnych dokumentów (wiza, paszport),
- Odmówi poddania się kontroli bezpieczeństwa lub będzie zakłócał porządek na lotnisku,
- Podróżuje lotem nieobjętym Rozporządzeniem 261/2004.
Ponadto prawo do odszkodowania nie obowiązuje wówczas, gdy nie dojdzie do lotu z powodu nadzwyczajnych okoliczności.
Wśród nich można wymienić m.in. poważne warunki pogodowe, nagłe zagrożenie bezpieczeństwa czy odgórne ograniczenia ruchu lotniczego, których nie dało się uniknąć pomimo odpowiednich działań.
Overbooking a ubezpieczenie turystyczne – czy coś daje?
Dobre ubezpieczenie turystyczne może okazać się bardzo pomocne w przypadku odmowy wejścia na pokład.
Dodatkowa ochrona pokrywa potencjalne straty finansowe za nieodbytą wycieczkę czy niewykorzystany nocleg, pomoże również pokryć koszty zmiany rezerwacji czy dodatkowego noclegu.
Ubezpieczenie turystyczne obejmuje ochroną bagaż, a także Assistance – całodobową pomoc infolinii o szerokim zakresie usług.
Na co zwrócić uwagę, wybierając ubezpieczenie turystyczne? Przede wszystkim na:
- odpowiednio wysoką sumę kosztów leczenia – najważniejszy element każdej polisy, pokrywający koszty leczenia i usług medycznych,
- ubezpieczenie od następstw nieszczęśliwych wypadków (NNW) – zapewnia odszkodowanie w razie trwałego uszczerbku na zdrowiu,
- ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej w życiu prywatnym (OC) – zapewnia pomoc w razie, gdy z winy ubezpieczonego, dojdzie do uszczerbku na zdrowiu bądź mieniu osoby trzeciej,
- ubezpieczenie bagażu – zapewnia ochronę rzeczy osobistych w razie zgubienia, zniszczenia bądź kradzieży,
- ubezpieczenie kosztów odwołania uczestnictwa w imprezie turystycznej – zapewnia zwrot wydatków, jeśli ubezpieczony z ważnych lub niezależnych od siebie powodów, nie może wziąć udziału w zaplanowanym wyjeździe,
- Assistance – całodobowe wsparcie infolinii. Dzięki Assistance można liczyć na pomoc finansową, logistyczną czy prawną, a wśród usług możesz znaleźć również pomoc tłumacza. Może się to okazać niezwykle pomocne podczas problemów na lotnisku.
Czy dodatkowa ochrona w podróży jest niezbędna? Nie, ale może być niezwykle pomocna, a jak mawiają – przezorny, zawsze ubezpieczony.
Oferty wielu towarzystw ubezpieczeniowych możesz porównać w kilka chwil za pomocą kalkulatora ubezpieczeń turystycznych. Tyle samo potrzebujesz, aby zapewnić sobie ochronę na wyjazd – kilka kliknięć, a po opłaceniu składki gotowa polisa wyląduje na podanym przez Ciebie adresie e-mail.
Najczęściej zadawane pytania
-
Czy overbooking jest legalny?
Tak. Overbooking jest całkowicie legalny, choć wiąże się z odpowiedzialnością odszkodowawczą po stronie przewoźnika i szeregiem praw dla poszkodowanych pasażerów.
-
Ile wynosi odszkodowanie za odmowę wejścia na pokład?
W sytuacji odmowy wejścia na pokład z powodu overbookingu, pasażerowi przysługuje odszkodowanie w wysokości od 250 do 600 euro w zależności od długości lotu.
-
Czy przysługuje hotel przy overbookingu?
Tak. Linie lotnicze w razie konieczności są zobowiązane opłacić hotel poszkodowanemu pasażerowi.
-
Czy overbooking dotyczy lotów czarterowych?
Tak. Pasażerowie lotów czarterowych mają takie same prawa, jak osoby podróżujące lotami rejsowymi.
Dominika Ryszka
Lubi pisać i bawić się w programach graficznych - jest samoukiem. Uczęszczała do technikum na profilu organizacji reklamy. Interesuje się nowinkami technologicznymi, historią, a w wolnych chwilach uwielbia oglądać filmy science-fiction, anime oraz czytać mangi i komiksy.
